Research Article

Türk Otomotiv Sektörü Dış Ticareti ve Rekabet Gücü Üzerine Bir Değerlendirme

Volume: 26 Number: 4 October 29, 2025
TR EN

Türk Otomotiv Sektörü Dış Ticareti ve Rekabet Gücü Üzerine Bir Değerlendirme

Öz

Türk otomotiv sektörü ana ve yan sanayisi ile birlikte istihdam, katma değerli üretim ve ihracat açısından ülke ekonomisinin lokomotif sektörleri arasında yer almaktadır. Türk otomotiv sektörü gerek dünya piyasasında gerekse de Avrupa Birliği piyasasında önemli bir konuma sahiptir. Otomotiv sektörünün mevcut konumunu koruması, konumunu daha üst seviyelere taşıyabilmesi için sektörün yaşanan hızlı değişim ve dönüşüme ayak uydurması gerekmektedir. Otomotiv sektöründe yaşanan bu değişim ve dönüşüm eğilimleri arasında küresel piyasalarda elektrikli ve hibrit araçlara yönelim vardır. Günümüz dünyasında çevreye duyarlı üretim ve ürünlerin önemi artmıştır. Güvenliğe yönelik standartlar ön plana çıkmıştır. Dijitalleşme ile birlikte otonom araçlar ve sürüşler ortaya çıkmıştır. Bütün bu gelişmeler ışığında Türk otomotiv sektörünün rekabet gücünü artırması ve dış ticaret yapısının ihracat lehine korunması sektörün geleceği ve ülke ekonomisi önem arz etmektedir. Bu çerçevede çalışmanın amacı, ülke ekonomisi için önemli olan Türk otomotiv sektörünün rekabet gücünü ve dış ticaret yapısını analiz etmek ve sektöre yönelik bir projeksiyon sunmaktadır. 2010-2023 dönemi için Türk otomotiv sektörü ve alt sektörleri açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler, ithalat sızma oranı, uzmanlaşma katsayısı, ihracat ve ithalat oranı, dış rekabete açıklık göstergeleriyle analiz edilmiştir. Analiz sonucunda elde edilen bulgulara göre, otomotiv sektörü ve alt sektörlerinin rekabet gücüne sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 2015 yılı sonrası minibüs, midibüs, otobüs alt sektöründe güçlü rekabet seviyesine ulaşılmış olması dikkat çekicidir. Otomotiv ve alt sektörlerinde yurtiçi talep içerisinde ithalatın payının artması ile ithalat sızma oranının arttığı gözlemlenmiştir. Bu bulgular ve sektörde yaşanan gelişmeler göz önüne alınarak sektörün mevcut durumu ele almak, sektörde yaşanan değişim ve dönüşümü takip etmek ve gerekli adımları zamanında atmak sektörün geleceği açısından hayati derecede öneme sahiptir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Badra, I. K. A. W. & Setyari, N. P. (2020). Indonesia's automotive industry competitiveness in the global market. American Journal of Humanities and Social Sciences Research (AJHSSR), 4(7), 161-170.
  2. Bağcı, E. (2016). Türkiye’nin imalat sanayi sektörünün uluslararası rekabet gücü analizi. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 38(1), 73-92. https://doi.org/10.14780/iibd.46308
  3. Bakkalcı, A.C. (2018). Türk otomotiv sektörünün RTA, RSCA, TBI endeksleri ile ürün haritalaması- Widodo’nun modeline farklı bir yaklaşım. The Journal of Social Science, 5 (27), 108-126. https://doi.org/10.16990/sobider.4436
  4. Balassa, B. (1965). Trade Liberalization and Revealed Comparative Advantage. Manchester School, 33 (2), 99-123.
  5. Başkol, M. O. (2011). Türk otomotiv sektörünün uluslararası rekabet gücü (1996-2010). Paradoks Ekonomi Sosyoloji ve Politika Dergisi, 7(2), 63-78.
  6. Başkol, M. O., & Bektaş, S. (2020). Türkiye imalat sanayinin teknolojik yapısının rekabet gücü üzerine bir analiz. TESAM Akademi Dergisi, 7(2), 331-356.
  7. Baykara, T. C., & Akiş, E. (2022). Türk otomotiv sanayii’nin rekabet gücü analizi (2011-2020). Kırklareli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 1-25. https://doi.org/10.53306/klujfeas.1066941
  8. Bedir, A. (2002). Türkiye’de otomotiv sanayii gelişme perspektifi. Devlet Planma Teşkilatı Yayın No: 2660.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economic Theory (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 22, 2025

Publication Date

October 29, 2025

Submission Date

April 10, 2025

Acceptance Date

July 30, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 26 Number: 4

APA
Özözen, S. (2025). Türk Otomotiv Sektörü Dış Ticareti ve Rekabet Gücü Üzerine Bir Değerlendirme. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Dergisi, 26(4), 755-777. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1673208

Cumhuriyet University Journal of Economics and Administrative Sciences is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).