Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye

Sefa Kaya; Aslan Tolga Öcal

doi:10.37880/cumuiibf.1749542

TR EN

Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye

Öz

Bu çalışmanın kapsamını, çocuk haklarının tarihsel gelişimi ile çocukluk anlayışının çocuk ve çocukluk deneyimleri ve toplumların çocukluğa yönelik beklentileri üzerindeki etkisi oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, çocuk ve çocukluk kavramları üzerinden çocuk haklarının gelişimini araştırmaktır. Bu kapsamda, çocukluğa ilişkin literatürde gözlemlenen kavramsal karmaşıklığın açıklığa kavuşturulması da amaçlanmaktadır. Ayrıca, modern çocukluk anlayışının gelişmesi veya çocuk haklarına ilişkin ilginin yükselmesi ile aynı dönemde bulunan çocuk hakları ihlalleri arasındaki dilemmanın açıklanması hedeflenmektedir. Bu çalışmanın yöntemi, betimsel yaklaşım çerçevesinde yürütülen kavramsal araştırma ve belge taramasıdır. Bu çalışmanın bulgularından biri, çocukluk kavramının doğası gereği çeşitli çocukluk anlayışlarını içerdiği ve bu durumun kavramsal karmaşıklığa katkıda bulunduğudur. Diğer taraftan, sanayileşme ile artan çocuk işçiliği ve modern çocukluk anlayışı arasındaki çelişki, geçmişte çocukların toplumdaki konumu ve haklara ilişkin eksiklikler ile ekonomik gerekçelerin önceliklendirilmesinden kaynaklanmaktadır. Son olarak, çocuk haklarına ilişkin artan farkındalık ile çocuk hakları ihlalleri arasındaki çelişkinin temelini ise neoliberalizmin salt ekonomik yaklaşımı oluşturmaktadır. Sonuç olarak, değişiklik gösteren çocukluk anlayışı iken, çocuk ve çocukluğun evrensel olduğu söylenebilir. Ayrıca sorun temelde ekonomik değil, insan ve dolayısıyla çocuk haklarının sağlanması ile ilgilidir. Uygulanacak sosyal politikaların, mevcut durumda çocukların varlığı ve refahı ile fırsat eşitliğini önceleyen hakları içerek bir yapıda kurgulanması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Discussing Child Rights Through the Concepts of Child and Childhood: From Object to Subject

Abstract

The scope of this study is to examine the historical development of children's rights and how the conception of childhood has influenced children's experiences, societal expectations, and childhood itself. The aim of this study is to explore the evolution of children's rights in the context of the conceptualization of the child and childhood. Additionally, this study seeks to clarify the conceptual complexity present in the literature on childhood. Furthermore, it aims to shed light on the paradox between the advancement of modern conceptions of childhood, the increasing interest in children's rights, and the simultaneous violations of these rights during the same period. The methodology employed in this study is conceptual research and document analysis within a descriptive framework. One of the key findings is that the concept of childhood inherently includes various conceptions of childhood, contributing to its conceptual complexity. Additionally, the paradox between child labour, which escalated alongside industrialization, and the modern conception of childhood can be attributed to the prioritization of economic considerations and the status and the lack of recognition of children's rights within society in earlier periods. Finally, the paradox between the growing awareness of children's rights and the continued violations of these rights can be largely explained by the economic perspective inherent to neoliberalism. It can thus be concluded that, despite the variation in the conception of childhood, both the child and childhood itself are universal. This issue is not solely economic; rather, it concerns the broader realization of human rights, including children's rights. It is recommended that social policies be designed with a structure that includes rights that prioritise the existence and welfare of children as well as equality of opportunity.

Keywords

References

Ahioğlu, N. (2004). Çocuklar ve Küreselleşme. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 37/1, 141-145. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000085.
Akyüz, E. (2020). Çocuk Hukuku Çocuk Hakları ve Korunması (7. Baskı). Ankara: Pegem Akademi, Turcademy (Çevrimiçi Erişim).
Alaimo, K. (2002). Historical roots of children’s rights in Europe and the United States. In Alaimo, K. & Klug, B. (Eds.), Children as equals: Exploring the rights of the child (p. 1–24). Lanham, MD: University Press of America.
Algan, M. (2020). Anayasa Hukukunda Çocuk Hakları. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara.
Archard, D. (2004). Children: Rights and Childhood. London and Newyork, Routledge Taylor & Francis Group. https://doi.org/10.4324/9781315740676.
Archard, D. (2006). The Moral and Political Status of Children. Public Policy Research, 13, 6-12. https://doi.org/10.1111/j.1070-3535.2006.00415.x.
Ariês, P. (1962). A Centuries of Childhood, A Social History of Family Life. Robert Baldick (Çev.), New York: Alfred A. Knopf.
Aristoteles (2022). Politika. F. Akderin (Çev.). Say Yayınları.

Arslan, A. (2008). İlkçağ Felsefe Tarihi 2. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
Axford, N. (2008). Exploring Concepts of Child Well-Being: Implications for Children’s Services. UK: The Policy Press.
Aybar, F.A.T. (2022). Felsefede Çocuk ve Çocukluk Kavramı. FLSF Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, 33, 463-480. https://doi.org/10.53844/flsf.1072717.
Babou, O. (2015). Children in the Hellenistic World. Oxford University Press, New York.
Bagattini, A. (2015). Children’s Well-Being and the Family-Dilemma. In Bagattini, A. & Macleod, C. (eds), The Nature of Children's Well-Being. Children’s Well-Being: Indicators and Research, vol 9, Springer, Dordrecht. https://doi.org/10.1007/978-94-017-9252-3_12.
Bağdatlı Çam, F. (2016). Eğitim Sisteminin Ortaya Çıkışı ve Antik Yunan Eğitim Anlayışının Temelleri. Bartın University Journal of Faculty of Education, 5(2), 629-643. https://doi.org/10.14686/buefad.v5i2.5000192049.
Beaumont, L. A. (2021). Defining childhood and youth: a regional approach to Archaic and Classical Greece: the case of Athens and Sparta. In Beaumont, L. A., Dillon, M., & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 60-77). Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Ben-Arieh, A., Casas, F., Frønes, I. & Korbin, J. E. (eds.) (2014). Handbook of child well-being: Theories, methods and policies in global perspective. Springer.
Betz, T. (2010). Modern Children and Their Well-Being: Dismantling an Ideal. Children and the Good Life, Children’s Well-Being: Indicators and Research 4.
Bobou, O. (2021). Children’s roles in Hellenistic religion. In Beaumont, L.A. Dillon, M. & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p.357-369). Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Boston, J. (2014). Child Poverty in New Zealand: Why it matters and how it can be reduced. Educational Philosophy and Theory, 46(9), 962–988. https://doi.org/10.1080/00131857.2014.931002.
Boswell, J. (1988). The Kindness of Strangers: The Abandonment of Children in Western Europe from Late Antiquity to the Renaissance. Pantheon Books, New York.
Britto, P. R. & Ulkuer, N. (2012). Child Development in Developing Countries: Chil Rights and Policy Implications. Child Development, January/February, 83/1, 92-103. https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.2011.01672.x.
Bumin, K. (2013). Batı’da Devlet ve Çocuk (1. Baskı). İstanbul, Alan Yayıncılık.
Creasy, R. & Corby, F. (2023). Children, Family and the State. Bristol, UK: Policy Press. https://doi.org/10.51952/9781447368977.
Cunningham, H. (2016). Time, work and leisure: Life changes in England since 1700. Manchester University Press. https://muse.jhu.edu/book/51423.
Cunningham, H. (2021). Children and Childhood in Western Society Since 1500 (3nd ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003033165.
Çelik, C. (2005). Çocuk kavramı ve medeni hukuk açısından çocuk haklarının tarihi gelişimi. Hukuk, Ekonomi ve Siyasal Bilimler Aylık İnternet Dergisi, 36, 1-15.
Dasen, V. (2021). Roman Childhood Revisited. In Beaumont, L.A., Dillon, M., & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 105-120), Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
deMause, L. (2006). The Hıstory Of Chıldhood. Rowman & Lıttlefıeld Publıshers, Inc., Rowman & Lıttlefıeld Publıshers, Inc. Lanham Boulder New York Toronto Oxford.
Gürdal, Y. D. D. A. D. (2013). Sosyolojinin ihmal edilen kategorisi çocuklar üzerinden çocukluk sosyolojise ve sosyolojiye bakmak. ISGUC The Journal of Industrial Relations and Human Resources, 15(4), 1-26.
Doek, J.E. (2014). Child Well-Being: Children’s Rights Perspective. In Ben-Arieh, A., Casas, F., Frønes, I. & Korbin, J. (eds), Handbook of Child Well-Being (p. 187-217). Springer, Dordrecht. https://doi.org/10.1007/978-90-481-9063-8_9.
Doğan, B. (2021). Uluslararası Sözleşmeler Işığında Çocukların Kişisel Hakları. Adalet Yayınevi.
Dolansky, F. (2021). Different lives: children’s daily experiences in the Roman world. In Beaumont, L.A., Dillon, M., & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 246-257). Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Dönmez, Ö., Korkmaz, A. & Öçal, M. (2022). Çalışma Hayatının Karanlık Yüzü: Çocuk Emeği. T. Gül, & M.H. Mücevher (eds.), Emeğe Dair (s. 111-131) içinde. Konya, Eğitim Yayınevi.
Elkind, D. (1999). Çocuk ve Toplum. D. Öngen (Çev.). Ankara Üniversitesi Rektörlüğü.
Erbay, E. (2019). Çocuk Hakları (2. Baskı). İstanbul: Yeni İnsan Yayınevi.
Ercan, H. (2005). Çocukluk Felsefesi. Kebikeç 10 (19), 113-120. http://www.kebikec.org/makale-liste.php?id=61 Erişim Tarihi: 01.01.2023.
Ercan, R. (2014). Türk Atasözlerinde Çocuk İmgeleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(27), 15-31.
Erdemir, Hatice P. & Erdemir, H. (2012). Antik Çağ’da Çocuk Olmak: Ölmek ya da Ölmemek!. Şenol, D., Yıldız, S., Kıymaz, T. & Kala, H. (Eds.), Uluslararası Katılımlı Kadına ve Çocuğa Karşı Şiddet Sempozyumu Kitabı (s. 643-646) içinde. Mutlu Çocuklar Derneği Yayınları, Cilt: 2, Ankara, 27- 28 Nisan 2012.
Erdiller-Yatmaz, Z. B., Erdemir, E., & Erbil, F. (2018). Çocuk ve çocukluk: Okulöncesi öğretmen adayları anlatıyor. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, – Journal of Qualitative Research in Education, 6(3), 284-312. DOI:10.14689/issn.2148-2624.1.6c3s14m.
Erkut, Z., Balcı, S. & Yıldız, S. (2017). Tarihsel Süreç İçinde Çocuk. Çocuk ve Medeniyet, 2(3), 17-28.
European Union Agency for Fundamental Rights (EUFRA) (2022). Handbook on European Law Relation to the Rights of the Child, Publications Office of the European Union.
Facchini, F. (2024). Welfare state, rent seeking and interest groups. In Greve, B., Moreira, A., & van Gerven, M (eds.), Handbook on the Political Economy of Social Policy. Cheltenham (p. 67-78). UK: Edward Elgar Publishing. https://doi.org/10.4337/9781035306497.00011
Fass, P. (Ed.) (2012). The Routledge History of Childhood in the Western World (1st ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203075715.
Fass, P. S. (2003). Children and Globalization. Journal of Social History, 36/4: 963-977. https://doi.org/10.1353/jsh.2003.0090.
Fernea, E. W. (Ed.) (2002). Remembering childhood in the Middle East: Memoirs from a century of change. Austin, TX: University of Texas Press.
Ferraro, J. M. (2012). Childhood in medieval and early modern times. In Fass, P. (Ed.), The Routledge History of Childhood in the Western World (1st ed., p. 61-77), Routledge.
Fionda, J. (2001). Legal Concepts of Childhood: An Introduction. In J. Fionda (ed.), Legal Concepts of Childhood, Oxford and Portland: Hart Publishing.
Freeman, M. (2016). Neoliberal Politikalar ve İnsan Hakları. Ş. Evran-Topuzkanamış (Çev.), Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 17(2), 165-188. https://doi.org/10.2015/Kabul T.: 21.01.2016).
Garland, Robert S.J. (2021). Being a child in Archaic and Classical Greece. In. Beaumont, L.A., Dillon, M. and Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 202-214). Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Genç, Ö. (2016). Çocukların Orta Çağ Avrupa’sındaki Yeri. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, 1(1), 241-261. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.233672.
Golden, M. (2015). Children and Childhood in Classical Athens. Second Edition, Baltimore, Johns Hopkins University Press.
Gürkan, H. (2021). Türk Modernleşmesinde ve Kültür Tarihinde Çocuk ve Çocukluk Algısı. D. Aslan, M. Kale & İ. Nur (Eds.), Kültür ve Çocuk (s. 56-72) içinde. Ankara, Pegem Yayınevi. https://doi.org/10.33419/aamd.1015966.
Gürsoy, A. (2011). Childhood Studies in Turkey. In: Andresen, S., Diehm, I., Sander, U., & Ziegler, H. (eds), Children and the Good Life (p. 141-157), Children’s Well-Being: Indicators and Research, vol 4. Springer, Dordrecht. https://doi.org/10.1007/978-90-481-9219-9_11.
Haly, M.K. (2010). Neoliberalism and Child Protection: A Deadly Mix. Labour History, 98, 121–141. https://doi.org/10.5263/labourhistory.98.1.121.
Hanawalt B. A. (2002). Medievalists and the study of childhood. Speculum, 77(2), 440–460. https://doi.org/10.2307/3301328.
Hart, J. & Boyden, J. (2019). Childhood (re)materialized: bringing political-economy into the field. Spyrou, S., Rosen, R. & Cook, D. (Eds.), Reimagining Childhood Studies, Bloomsbury Publishing.
Hart, S. N. (1991). From property to person status: Historical perspective on children’s rights. American Psychologist, 46(1), 53.
Hart, S.N. & Pavlović, Z. (1991). Children's Rights in Education: An Historical Perspective. School Psychology Review. 20:3, 345-358. doi: 10.1080/02796015.1991.12085558.
Hendrick, H. (2015). Periods of History: Childhood and Child Work, c. 1800–Present. In Hindman, Hugh D. (ed.), In The World of Child Labor: An Historical and Regional Survey (p. 33–38), Abingdon: Routledge.
Heywood, C. (1988). Childhood in Nineteenth-Century France: Work, Health and Education Among the Classes Populaires, New York: Cambridge University Press.
Heywood, C. (2003). Baba Bana Top At: Batı’da Çocukluğun Tarihi. E. Hoşsucu (Çev.), İstanbul: Kitap Yayınevi.
Heywood, C. (2006). A History of Chilhood Children and Chilhood in the West from Medieval to Modern Times. Cambridge, Polity Press.
Holt, J. (2000). Çocukluktan Kaçış. S. Yılancı & C. Aksoy (Çev.), İstanbul: Beyaz Yayını.
İnal, K. (2007). Modernizm ve Çocuk-Geleneksel, Modern ve Postmodern Çocukluk İmgeleri. Sobil Yay., Ankara
İnal, K. (2018). Çocuk Hakları ve Siyaset (2. Baskı). İstanbul: Yeni İnsan Yayınevi.
İpek, A. (2012). Çocuk Haklarının Gelişimi ve Karşılaştırmalı Olarak Anayasal Açıdan Değerlendirilmesi. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 20(1), 152-173.
James, A. & James, A. L. (eds.) (2004). Constructing Childhood Theory, Policy and Social Practice. New York, Palgrave Macmillan.
Jeans, C. (2013). Children’s Rights in Policy and Poverty: An Analysis of Iceland, Norway & The UK. University of Bath, Department of Social and Policy Studies (Doctoral Thesis).
Karadoğan, U. C. (2019). Çocuk ve Çocukluk” Kavramının Tarihsel Süreçte Değerlendirilmesi. Çocuk ve Medeniyet, 4(7), 195-226.
Karakaş, B. & Çevik, Ö.C. (2016). Çocuk Refahı: Çocuk Hakları Perspektifinden Bir Değerlendirme. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(3), 887-906.
Karakoç, F. (2018). Çocuğun Temel Hakları. Z. Merey (Ed.), Çocuk Hakları (s. 110-125) içinde. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
Kaya, S. (2025). Çocuk Hakları Perspektifinden Güney Avrupa Ülkeleri ve Türkiye'de Çocuk Yoksulluğu. Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). İstanbul.
Kehily, M. J. (2009). Understanding Childhood: An Introduction to Some Key Themes Issues. In M. J. Kehily (ed.), An Introduction to Childhood Studies (s. 1-17), Second Edition. England: Open University Press.
Keleş Ertürk, C. & Yıldırım, A. (2023). Çocukluğun Değişimi ve Çocuk Hakları. International Social Sciences Studies Journal, (eISSN:2587-1587) Vol:9, Issue:113; p:7616-7627. DOI: http://dx.doi.org/10.29228/sssj.70890.
Kindernothilfe (2019). The Child Rights Approach in Kindernothilfe’s Work. https://www.kindernothilfe.de/-/media/knh-org/english/publications/child-rights-approach.ashx Erişim Tarihi: 01.01.2023.
Kjørholt, A.T. (2013). Childhood as Social Investment, Rights and the Valuing of Education. Child Soc, 27, 245-257. https://doi.org/10.1111/chso.12037.
Kokcu Delikaya, P. V. K. (2022). Çocuk Emeği ve Devlet. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara.
Kosher, H., Ben-Arieh, A. & Hendelsman, Y. (2016). Children’s Rights and Social Work. Springer Briefs in Rights-Based Approaches to Social Work, DOI 10.1007/978-3-319-43920-4_1.
Kroll, J. (1977). The concept of childhood in the middle ages. J. Hist. Behav. Sci., 13, 384-393. https://doi.org/10.1002/1520-6696(197710)13:4<384::AID-JHBS2300130411>3.0.CO;2-Y.
Küken, G. (2001). Ortaçağda Eğitim Felsefesi. Alfa Yayınları, İstanbul 2001.
Lenzer, G. (2020). Images toward the Emancipation of Children in Modern Western Culture. In Todres, J. & King, Shani M. (eds), The Oxford Handbook of Children's Rights Law, Oxford Handbooks.
Levene, A. (2012). The Childhood of the Poor: Welfare in Eighteenth-Century London. New York: Palgrave Macmillan.
Lipkin, S. & Jarva, E. (2021). Children in early Rome and Latium. In Beaumont, L.A. Dillon, M., & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 191-201), Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Merey, Z. (2018). Çocuk Hakları. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
Milne, B. (2010). The concept of childhood in history and theory considered in relation to contemporary debates about children's citizenship. Swansea University (thesis).
Najeeb, R. (2020). A universal definition of what it means to be a “child”. Unicef, https://www.unicef.org/sudan/stories/universal-definition-what-it-means-be-child Erişim Tarihi: 01.01.2023.
Nardinelli, C. (1990). Child Labor and the Industrial Revolution. Bloomington, Ind.: Indiana University Press.
Nathan, G. (2021). Looking for Children in Late Antiquity. In Beaumont, L.A., Dillon, M., & Harrington, N. (eds.), Chıldren In Antıquıty: Perspectives and Experiences of Childhood in the Ancient Mediterranean (p. 134-149). Routledge, Taylor & Francis Group, London and New York.
Onur, B. (2005). Türkiye'de Çocukluğun Tarihi. Ankara: İmge Kitabevi.
Onur, B. (2021). Çocukluğun Coğrafyaları. Ankara: İmge Kitabevi.
Onur, B. (Ed.) (1993). Toplumsal tarihte çocuk. Sempozyum. 23-24 Nisan 1993 (Vol. 2). Tarih Vakfı Yurt yayınları.
Orme, N. (2005). Childhood in medieval England. c500-1500. Representing Childhood.
Öcal, A. T. (2021). Eğitim ve yoksulluk boyutlarıyla COVID-19’un çocuk işçiliğine etkileri. Ö. Demir (Ed.), COVID-19 ve sosyal politika: Pandemi sürecinde yaşanan sosyo-politik sorunlar (s. 109-138). Ankara: Ekin Yayınevi.
Özcan, Ö. (2017). Orta Çağ’dan Erken Modern Döneme Çocukluğun Tarihsel Gelişimi. Çocuk ve Medeniyet, 2(4), 91-126.
Özdemir, F.A.T. (2021). Filozoflara Göre Çocuk: Tarihsel Bir Çalışma (Child According To Philosophers: A Historical Study), Antalya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yüksek Lisans Tezi). Antalya.
Özdemir, H. & Ruhi, A. C. (2012). Çocuk Hukuku (Ders Kitabı), On İki Levha Yayınları.
Öztan, G.G. (2009). Türkiye’de Çocukluğun Politik İnşası. İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). İstanbul.
Pemberton, S.A., Gordon, D. & Nandy, S. (2012). Child rights, child survival and child poverty: the debate. In Minujin, A. & Nandy, S. (Eds.), Global child poverty and well-being Measurement, concepts, policy and action (p. 19 - 37). Policy Press. https://doi.org/10.51952/9781447301141.ch002.
Peterson-Badali, M. & Ruck, M.D. (2008). Studying Children's Perspectives on Self-Determination and Nurturance Rights: Issues and Challenges. Journal of Social Issues, 64, 749-769. https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.2008.00587.x.
Platon (2010). Diyaloglar. T. Aktürel, M.C. Anday, A. Cemgil, T.Ünlü, T. Gökçöl, M.Gökberk & Ö.N. Soykan (Çev.), Remzi Kitabevi. İstanbul. 2010.
Platon (2011). Devlet. S. Eyüboğlu & M. A. Cimcoz (Çev.), İş Bankası Yayınları, İstanbul. 2011.
Pollock, L. (1983). Forgotten Children: Parent-Child Relations. Cambridge: Cambridge University Press.
Qvortrup, J. (2009). The Development of Childhood: Change and Continuity in Generational Trlations. In Qvortrup, J. (ed.), Structural, Historical, and Comparative Perspectives (p. 1-26), Sociological Studies of Children and Youth, Volume 12. https://doi.org/10.1108/S1537-4661(2009)0000012006.
Rahikainen, M., (2017). Centuries of Child Labour: European Experiences from the Seventeenth to the Twentieth Century. New York: Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315260716.
Ridge, T. (2016). Children. In Alcock, P. Haux, T., May, M., & Wright, S. (eds.), The Student’s Companion to Social Policy (p. 417-424), Fifth Edition, John Wiley & Sons.
Ruck, M.D. & Horn, S.S. (2008). Charting the Landscape of Children's Rights. Journal of Social Issues. 64, 685-699. https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.2008.00584.x.
Sağlam, M. & Aral, N. (2016). Tarihsel Süreç İçerisinde Çocuk ve Çocukluk Kavramları. Çocuk ve Medeniyet, 1(2), 43-56.
Schapiro, T. (1999). What Is a Child?. Ethics, 109 (4), 715-738. https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/233943 Erişim Tarihi: 01.01.2023.
Shahar, S. (1990). Childhood in the Middle Ages. London and New York: Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003427896.
Smith, A.B. (2015). Rights, Research and Policy. In A.B. Smith (ed.), Enhancing Children’s Rights: Connecting Research, Policy and Practice (p. 3-14). Palgrave Macmıllan. https://doi.org/10.1057/9781137386106_1.
Sormaz, F. & Yüksel, H. (2012). Değişen Çocukluk, Oyun ve Oyuncağın Endüstrileşmesi ve Tüketim Kültürü. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(3), 985-1008.
Stearns P.N. (2015). History of childhood. In Rey J.M. (ed.), IACAPAP e-Textbook of Child and Adolescent Mental Health. Geneva: International Association for Child and Adolescent Psychiatry and Allied Professions.
Stearns, P. N. (2021). Çocukluğun Tarihi. İstanbul: İndie Kitap.
Stearns, P.N. (2017). History of Children’s Rights. Ruck, M.D., Peterson-Badali, M., & Freeman, M. (eds.), Handbook of Children's Rights Global and Multidisciplinary Perspectives (p. 3-20). New York, Routledge.
Sunal, O. (2009). Çocuğa Yönelik Sosyal Politika. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara.
Şirin, M. R. (2017). Çocuk ve Çocukluk: Kültürel ve Sosyolojik Boyut. Çocuk ve Medeniyet, 2017/1: 5-13.
Tan, M. (2007). Çocukluk: Dün ve Bugün. Toplumsal Tarihte Çocuk Sempozyumu (s. 1-22) içinde. Tarih Vakfı Yurt Yay., 2. Baskı, 23-24 Nisan 1993, İstanbul.
Tepetaş Cengiz, G. Ş. (2018). Çocuk ve Çocukluk Kavramı. Z. Merey (Ed.), Çocuk Hakları (s. 2-16) içinde. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
Tisdall, E. & Kay M. (2015). Children’s Rights and Children’s Wellbeing: Epuivalent Policy Concepts?. Journel of Social Policy, 44, 4, 807-823. doi:10.1017/S0047279415000306.
Toran, M. & Toprak, Z. (2022). Re-imagining society and childhood: An analysis of cultural politics of childhood in Turkey. Global Studies of Childhood, 12(4), 359-373. https://doi.org/10.1177/2043610620958188.
Tulloch, L. (2015). Fromm's Humanism and Child Poverty: Neoliberal construction of the ‘have-not’. Open Review of Educational Research, 2(1), 94-104. doi: 10.1080/23265507.2014.989901.
Tuna, C. (2020). Çocuk Hakları Sözleşmesi’nde Çocuğa Tanına Haklar. E. Hareket (Ed), Disiplinlerarası Yaklaşımla Çocuk Hakları - Çocuk Hakları Eğitimine Yönelik Uygulama Örnekleriyle (s. 78-97) içinde. Ankara: Pegem Akademi.
UMHD (2020). Dünyada ve Türkiye’de Çocuk Hakları. https://www.umhd.org.tr/wp-content/uploads/2020/12/Çocuk-Haklari-Raporu-1.pdf Erişim Tarihi: 01.01.2023.
United Nations (UN)(1981). Secretary-General’s Report to the General Assembly. A/36/215, 1981. https://documents.un.org/doc/undoc/gen/n81/165/83/pdf/n8116583.pdf Erişim Tarihi: 01.01.2023.
Vakıf, B. (2018). Günümüz Türkiye’sinde Toplumsal Değişme Üzerinden Yeni Çocukluk ve Yeni Ebeveynlik Biçimleri. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya.
Wells, K. (2015). Childhood in a Global Perspective. Oxford: Polity Press.
Wolff, L. (2012). Childhood and the Enlightenment. In Fass, P. (Ed.), The Routledge History of Childhood in the Western World (1st ed. p. 78-100). Routledge.
Yıldırım Doğru, S. (2020). Çocuk Hakları ve Koruma: Aile Refahı ve Çocuk Koruma. Eğiten Kitap Yayınları.
Yıldız, N. (2007). Neoliberal Ekonomik Küreselleşme ve Çocuk Yoksulluğu. Fen Edebiyat Fakültesi Dergisi, Maltepe Üniversitesi Yayınları, 79-98.
Yücesan-Özdemir, G. & Özdemir, A.M. (2010), Türkiye’de Çocuk Emeği ve Sosyal Politika: Alternatifi Düşünmek için Egemen Söylemin Eleştirisi. K. İnal (Der.), Türkiye’de Çocuk Emeği, Ankara, Ütopya.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Policy and Administration (Other)

Journal Section

Research Article

Authors

Sefa Kaya ^*
0000-0001-6556-223X
Türkiye

Aslan Tolga Öcal
0000-0003-1293-6845
Türkiye

Early Pub Date

October 22, 2025

Publication Date

October 29, 2025

Submission Date

July 23, 2025

Acceptance Date

September 10, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 26 Number: 4

DOI

https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1749542

IZ

https://izlik.org/JA84AE37DY

Cite

RIS / Bibtex

APA

Kaya, S., & Öcal, A. T. (2025). Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Dergisi, 26(4), 778-795. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1749542