TR
EN
Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye
Öz
Bu çalışmanın kapsamını, çocuk haklarının tarihsel gelişimi ile çocukluk anlayışının çocuk ve çocukluk deneyimleri ve toplumların çocukluğa yönelik beklentileri üzerindeki etkisi oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, çocuk ve çocukluk kavramları üzerinden çocuk haklarının gelişimini araştırmaktır. Bu kapsamda, çocukluğa ilişkin literatürde gözlemlenen kavramsal karmaşıklığın açıklığa kavuşturulması da amaçlanmaktadır. Ayrıca, modern çocukluk anlayışının gelişmesi veya çocuk haklarına ilişkin ilginin yükselmesi ile aynı dönemde bulunan çocuk hakları ihlalleri arasındaki dilemmanın açıklanması hedeflenmektedir. Bu çalışmanın yöntemi, betimsel yaklaşım çerçevesinde yürütülen kavramsal araştırma ve belge taramasıdır. Bu çalışmanın bulgularından biri, çocukluk kavramının doğası gereği çeşitli çocukluk anlayışlarını içerdiği ve bu durumun kavramsal karmaşıklığa katkıda bulunduğudur. Diğer taraftan, sanayileşme ile artan çocuk işçiliği ve modern çocukluk anlayışı arasındaki çelişki, geçmişte çocukların toplumdaki konumu ve haklara ilişkin eksiklikler ile ekonomik gerekçelerin önceliklendirilmesinden kaynaklanmaktadır. Son olarak, çocuk haklarına ilişkin artan farkındalık ile çocuk hakları ihlalleri arasındaki çelişkinin temelini ise neoliberalizmin salt ekonomik yaklaşımı oluşturmaktadır. Sonuç olarak, değişiklik gösteren çocukluk anlayışı iken, çocuk ve çocukluğun evrensel olduğu söylenebilir. Ayrıca sorun temelde ekonomik değil, insan ve dolayısıyla çocuk haklarının sağlanması ile ilgilidir. Uygulanacak sosyal politikaların, mevcut durumda çocukların varlığı ve refahı ile fırsat eşitliğini önceleyen hakları içerek bir yapıda kurgulanması gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ahioğlu, N. (2004). Çocuklar ve Küreselleşme. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 37/1, 141-145. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000085.
- Akyüz, E. (2020). Çocuk Hukuku Çocuk Hakları ve Korunması (7. Baskı). Ankara: Pegem Akademi, Turcademy (Çevrimiçi Erişim).
- Alaimo, K. (2002). Historical roots of children’s rights in Europe and the United States. In Alaimo, K. & Klug, B. (Eds.), Children as equals: Exploring the rights of the child (p. 1–24). Lanham, MD: University Press of America.
- Algan, M. (2020). Anayasa Hukukunda Çocuk Hakları. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara.
- Archard, D. (2004). Children: Rights and Childhood. London and Newyork, Routledge Taylor & Francis Group. https://doi.org/10.4324/9781315740676.
- Archard, D. (2006). The Moral and Political Status of Children. Public Policy Research, 13, 6-12. https://doi.org/10.1111/j.1070-3535.2006.00415.x.
- Ariês, P. (1962). A Centuries of Childhood, A Social History of Family Life. Robert Baldick (Çev.), New York: Alfred A. Knopf.
- Aristoteles (2022). Politika. F. Akderin (Çev.). Say Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Politika ve Yönetim (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
22 Ekim 2025
Yayımlanma Tarihi
29 Ekim 2025
Gönderilme Tarihi
23 Temmuz 2025
Kabul Tarihi
10 Eylül 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 26 Sayı: 4
APA
Kaya, S., & Öcal, A. T. (2025). Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 26(4), 778-795. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1749542
AMA
1.Kaya S, Öcal AT. Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 2025;26(4):778-795. doi:10.37880/cumuiibf.1749542
Chicago
Kaya, Sefa, ve Aslan Tolga Öcal. 2025. “Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 26 (4): 778-95. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1749542.
EndNote
Kaya S, Öcal AT (01 Ekim 2025) Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 26 4 778–795.
IEEE
[1]S. Kaya ve A. T. Öcal, “Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, c. 26, sy 4, ss. 778–795, Eki. 2025, doi: 10.37880/cumuiibf.1749542.
ISNAD
Kaya, Sefa - Öcal, Aslan Tolga. “Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 26/4 (01 Ekim 2025): 778-795. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1749542.
JAMA
1.Kaya S, Öcal AT. Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 2025;26:778–795.
MLA
Kaya, Sefa, ve Aslan Tolga Öcal. “Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, c. 26, sy 4, Ekim 2025, ss. 778-95, doi:10.37880/cumuiibf.1749542.
Vancouver
1.Sefa Kaya, Aslan Tolga Öcal. Çocuk ve Çocukluk Kavramları Üzerinden Çocuk Haklarını Tartışmak: Nesneden Özneye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 01 Ekim 2025;26(4):778-95. doi:10.37880/cumuiibf.1749542