PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Adem Uysal

doi:10.37880/cumuiibf.1945109

TR EN

PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

Bu çalışma, bir üniversite bünyesinde yürütülen “Askıda Yemek” kampanyasının ortaya çıkış sürecini, temel hedeflerini ve uygulanma biçimini kampanyayı düzenleyenlerin bakış açısından incelemeyi; kampanyaya katılan bağışçıların katılım kararlarını etkileyen faktörleri ve kampanya sürecinde deneyimledikleri duygusal çıktıları ortaya koymayı; ayrıca kampanyanın öğrenciler üzerindeki algılanan etkilerini değerlendirmeyi ve kampanyanın sürdürülebilirliği ile yaygınlaştırılmasına yönelik görüşleri analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma deseni çerçevesinde kurgulanmış olup, örneklem kampanyanın yürütülmesinde aktif rol alan 4 koordinasyon ekibi üyesi ile kampanyaya katılan 16 bağışçıdan oluşmak üzere amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, dini, ahlaki ve vicdani değerler ile empati ve güven katılımın temel motivasyonlarını oluştururken, katılım sonrası iç huzur ve vicdani rahatlama gibi duygusal çıktılar ortaya çıkmıştır. Katılımcılar ayrıca kampanyanın maddi destek ve dayanışma sağladığını belirtmiş, sürdürülebilirlik için ise tanıtım, yaygınlaştırma ve sistemsel iyileştirme ihtiyacına dikkat çekmiştir.

Anahtar Kelimeler

REFLECTIONS OF PROSOCIAL BEHAVIORS IN PRACTICE: AN EXAMINATION OF THE HBT “ASKIDA YEMEK” CAMPAIGN

Öz

This study aims to examine the emergence, core objectives, and implementation process of the “Askıda Yemek” campaign conducted within a university setting from the perspective of the campaign organizers; to identify the factors influencing donors’ participation decisions and the emotional outcomes they experience throughout the campaign; and to evaluate the perceived effects of the campaign on students, as well as to analyze views regarding its sustainability and potential for wider dissemination. The study was designed within a qualitative research framework, and the sample was selected using purposive sampling, consisting of 4 members of the coordination team actively involved in the campaign implementation and 16 donors participating in the campaign. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using content analysis. The findings indicate that religious, moral, and conscientious values, along with empathy and trust, constituted the main motivations for participation. Following participation, positive emotional outcomes such as inner peace and moral relief emerged. Participants also stated that the campaign contributed to financial support and solidarity for students and society, while emphasizing the need for improvements in promotion, dissemination, and systemic development to ensure sustainability.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Aksakallı, U. (2018). Sosyal hizmet ile ilgili değerlendirmelerde “vicdan” sorunu [Yüksek lisans tezi, Maltepe Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
Almaz, F. (2018, November 22–24). A qualitative research design. In N. Biliçi & R. Pehlivanlı (Eds.), Innovation and Global Issues Congress IV Proceedings Book (pp. 1210–1217). Innovation and Global Issues Academy, Antalya, Türkiye.
Adamczyk, G., Capetillo-Ponce, J., & Szczygielski, D. (2022). Links between types of value orientations and consumer behaviours: An empirical study. PLOS ONE, 17(2), https://doi.org/10.1371/journal.pone.0264185
Andreoni, J. (1989). Giving with impure altruism: Applications to charity and Ricardian equivalence. Journal of political Economy, 97(6), 1447-1458. https://doi.org/10.1086/261662
Andreoni, J. (1990). Impure altruism and donations to public goods: A theory of warm-glow giving. The economic journal, 100(401), 464-477. https://doi.org/10.2307/2234133.
Anney, V. N. (2014). Ensuring the Quality of the Findings of Qualitative Research: Looking at Trustworthiness Criteria. Journal of Emerging Trends in Educational Research and Policy Studies (JETERAPS), 5(2), 272-281.
Aydıner-Boylu, A., Günay, G., & Ersoy, A. F. (2019). Üniversite öğrencilerinde algılanan sosyal desteğin yalnızlık üzerindeki etkisinin incelenmesi. Sosyoekonomi, 27(41), 211-221. https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.2019.03.10
Batson, C. D. (2023). Empathic Concern: What it is and why It's Important. Oxford University Press.

Bell, E., Bryman, A. & Harley, B. (2019). Business Research Methods (Fifth Edition). Oxford: Oxford University Press.
Bilici, S. (2008). Toplu beslenme sistemleri çalışanları için hijyen el kitabı (Beslenme Bilgi Serisi: 1). T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü.
Bruni, L. (2008). Reciprocity, altruism and the civil society: In praise of heterogeneity. Routledge.
Buscemi, F. (2015). How ‘il caffé sospeso’ became ‘suspended coffee’: The neo-liberal re-‘invention of tradition’ from Bourdieu to Bourdieu. European Journal of American Culture, 34(2), 123-136. https://doi.org/10.1386/ejac.34.2.123_1
Castelfranchi, C. (1991). Altruismo. Enciclopedia delle scienze sociali içinde. Istituto della Enciclopedia Italiana.
Cataldi, S., Gallelli, A., & Iorio, G. (2016). An interpretative concept for social sciences: Agapic love as a framework for poverty. Journal for Perspectives of Economic, Political and Social Integration, 22(1), 73-84. https://doi.org/10.1515/pepsi-2016-0003
Cattivelli, V., & Rusciano, V. (2020). Social innovation and food provisioning during COVID-19: The case of urban–rural initiatives in the province of Naples. Sustainability, 12(11), Makale 4444. https://doi.org/10.3390/su12114444
Chiengkul, W., Mahasuweerachai, P., & Suttikun, C. (2022). Do Charity or Non-Charity Sporting Events Have a Greater Influence on Participants’ Warm Glow? An Experimental Survey. Sustainability, 14(24), 16593. https://doi.org/10.3390/su142416593
Çalışkan, H. T. (2021). A new type of payment in philanthropy: Blockchain applications [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
Çetin, E. (2014). Bir sosyal yardımlaşma pratiği olarak askıda kahve ve sadaka taşı. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (41), 1-18. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/383828.
Ceyhan, S., Soyer, M., Uludağ, D. ve Akyürek, S. S. (2024). Çalışanım Çalıyor mu? KOBİ’lerde Çalışan Hırsızlığını Etkileyen ve Önleyici Faktörlerin Keşfedilmesine Yönelik Nitel Bir Araştırma. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24(1), 265-286. https://doi.org/10.18037/ausbd.1384507
Cohen, D., & Crabtree, B. (2006, Temmuz). Qualitative research guidelines project. http://www.qualres.org/HomeSemi-3629.html
Corbetta, P. (2003). Social Research: Theory, Methods and Techniques. London: Sage Publication
De Crescenzo, L. (2009). The suspended coffee: Everyday wisdom in small sips (E. Translator, Çev.). Mondadori. (Orijinal çalışma 2009 yılında yayımlanmıştır).
Demirer, D., & Hassan, A. (2016). Değiş tokuş ve kiralama uygulamalarının konaklama işletmeleri üzerindeki olası etkileri. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 27(1), 43-61. https://doi.org/10.17123/atad.vol27iss10003
Denzin, N. K., & Lincoln, Y. S. (Eds.). (2011). The Sage handbook of qualitative research. Sage.
D’Isanto, F., & Di Martino, S. (2020). Homo oeconomicus at the café: A field experiment on 'suspended coffee' [Yayımlanmamış çalışma/Preprint]. ResearchGate.
Donati, P. (2013). La familia como raíz de la sociedad (pp. 1-304). BAC.
Duman, A. (2008). Sadaka. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi içinde (Cilt 35, ss. 380-383). TDV İslâm Araştırmaları Merkezi.
Ferguson, E., Taylor, M., Keatley, D., Flynn, N., & Lawrence, C. (2012). Blood donors' helping behavior is driven by warm glow: More evidence for the blood donor benevolence hypothesis. Transfusion, 52(10), 2189-2200. https://doi.org/10.1111/j.1537-2995.2011.03557.x
Grauel, J. (2014). Being authentic or being responsible? Food consumption, morality and the presentation of self. Journal of Consumer Culture, 16(3), 852–869. https://doi.org/10.1177/1469540514541880
Grinshpun, H. (2014). Deconstructing a global commodity: Coffee, culture, and consumption in Japan. Journal of Consumer Culture, 14(3), 343–364. https://doi.org/10.1177/1469540513488405
Gözelce, D. K. (2021). İşlevsel halkbilimi kuramı bağlamında Rize sofra kültürü. Culture and Civilization, 1(1), 51-77.
Guest, G., Bunce, A., & Johnson, L. (2006). How many interviews are enough? An experiment with data saturation and variability. Field methods, 18(1), 59-82. https://doi.org/10.1177/1525822X05279903
Gül, Y. E. (2023). Bilimsel araştırma yöntemlerinde yaklaşımlar ve felsefi ikilemler: Paradigma savaşları. Beytulhikme An International Journal of Philosophy, 13(3), 296-315. https://doi.org/10.29228/beytulhikme.68781
Güneş, E., Seçim, Y., Mutu, O., Birsen, M. E., & Demir, D. (2024). Sürdürülebilir ve adil beslenmede toplumsal duyarlılık. Uluslararası Türk Dünyası Turizm Araştırmaları Dergisi, 9(1), 58-74.
Haberstroh, K., Orth, U., Hoffmann, S., & Brunk, B. (2017). Consumer response to unethical corporate behavior: A re-examination and extension of the moral decoupling model. Journal of Business Ethics, 140(1), 161–173. https://doi.org/10.1007/s10551-015-2661-x
Hansen, A., Cottle, S., Negrine, R., & Newbold, C. (1998). Communication Research Methods. London: Macmillan Press.
Jones, M., & Rabaiotti, M. E. (2024). Exploring the potential of non-cash physical tokens (‘BillyChips’) as a public health intervention. Swansea University, School of Social Sciences. https://www.researchgate.net/publication/389088931
Kahneman, D., & Knetsch, J. L. (1992). Valuing public goods: the purchase of moral satisfaction. Journal of environmental economics and management, 22(1), 57-70. https://doi.org/10.1016/0095-0696(92)90019-S
Karataş, Z. (2017). Sosyal bilim araştırmalarında paradigma değişimi: Nitel yaklaşımın yükselişi. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 68-86.
Kiciński, K. (1998). Orientacje moralne: Próba typologii, Uniwersytet Warszawski, Instytut Stosowanych Nauk Społecznych.
Kim, S. (2024). Going green to repair damaged self‐concept: The interplay of self‐deficit and benefit appeals on green consumer behavior. Journal of Consumer Behaviour, 23(5), 2318-2334. https://doi.org/10.1002/cb.2335
Korenok, O., Millner, E. L., & Razzolini, L. (2014). Taking, giving, and impure altruism in dictator games. Experimental Economics, 17(3), 488-500. https://doi.org/10.1007/s10683-013-9379-3
Küçük, H. (2018). Türkiye’de merkezi yönetim ve yerel yönetim ilişkisinde sosyal politikalar üzerine karşılaştırmalı bir değerlendirme: Kadıköy Belediyesi ve Esenler Belediyesi örneği. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 7(14), 198-217.
Kyngäs, H. (2020). Qualitative Research and Content Analysis. In: H. Kyngas, K. Mikkonen, & M. Kaariainen (Eds.), The Application of Content Analysis in Nursing Science Research (pp. 3-11). Springer.
Liu, Q., Sato, K., & Kondo, N. (2025). Heterogeneous associations between community social capital and loneliness: A cross-sectional study in 2019. Journal of Epidemiology, Makale JE20250020. https://doi.org/10.2188/jea.JE20250020
MacLean, L. M., Meyer, M., & Estable, A. (2004). Improving accuracy of transcripts in qualitative research. Qualitative Health Research, 14(1), 113–123. https://doi.org/10.1177/1049732303259804
Merriam, S. B. (2009). Qualitative research: A guide to design and interpretation. Jossey-Bass.
Nemoto, Y., Nonaka, K., Kuraoka, M., Murayama, S., Tanaka, M., Matsunaga, H., ... & Fujiwara, Y. (2022). Effects of intergenerational contact on social capital in community-dwelling adults aged 25–84 years: A non-randomized community-based intervention. BMC Public Health, 22(1), Makale 1815. https://doi.org/10.1186/s12889-022-14205-6
Peker, D., & Köseoğlu, İ. (2021). Koronavirüs (Covid-19) salgınında krizle mücadelede yerel yönetimlerin rolü: Beş büyükşehir belediyesinde bir analiz. Assam Uluslararası Hakemli Dergi, 8(18), 87-102.
Piangigiani, G. (2014, December 23). Suspended coffee: A Neapolitan tradition of kindness goes global. The New York Times.
Pletzer, J. L., Balliet, D., Joireman, J., Kuhlman, D. M., Voelpel, S. C., & Van Lange, P. A. M. (2018). Social value orientation, expectations, and cooperation in social dilemmas. European Journal of Personality, 32(1), 62–83. https://doi.org/10.1002/per.2139
Pulcini, E. (2005). L’individuo senza passioni: Individualismo moderno e perdita del legame sociale. Bollati Boringhieri.
Putnam, R. D. (2000). Bowling alone: The collapse and revival of American community. Simon & Schuster.
Reid, A. O. (1992). Computer management strategies for text data. B. F. Crabtree & W. L. Miller (Ed.), Doing qualitative research içinde (Cilt 3, ss. 125-129). Sage.
Riches, G., & Silvasti, T. (2014). Hunger in the rich world: Food aid and right to food perspectives. G. Riches & T. Silvasti (Ed.), First world hunger revisited: Food charity or the right to food? içinde (ss. 1-14). Palgrave Macmillan.
Rosati, M. (2001). La solidarietà nelle società complesse. F. Crespi & S. Moscovici (Ed.), Solidarietà in questione içinde. Meltemi.
Saunders, M., Lewis, P., & Thornhill, A. (2007). Research methods for business students. FT Prentice Hall.
Saunders, M., Lewis, P., & Thornhill, A. (2012). Research methods for business students (6. baskı). Pearson Education.
Saunders, M. N. K., Lewis, P., & Thornhill, A. (2019). Research methods for business students (8. baskı). Pearson.
Schümann, L., & Dzúriková, A. (2017). Diffusion of social innovations: A case study on suspended coffees Germany [Yüksek lisans tezi, Jönköping University].
Seebohm, P., Chaudhary, S., Boyce, M., Elkan, R., Avis, M., & Munn‐Giddings, C. (2013). The contribution of self‐help/mutual aid groups to mental well‐being. Health & Social Care in the Community, 21(4), 391-401. https://doi.org/10.1111/hsc.12021
Shaker Ardekani, R., & Rath, J. (2017). Coffee people in Tehran, Glasgow and Amsterdam. Journal of Consumer Culture, 20(1), 122-140. https://doi.org/10.1177/1469540517736557
Soyak, M. S. (2022). Tüketicilerin müzik akış hizmetlerini kullanma niyetini etkileyen faktörler: Türkiye örneği [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi].
Soydan, B. (2023). Türk yemek kültüründe meydana gelen değişmeler üzerine sosyolojik bir araştırma (İstanbul örneği) [Yüksek lisans tezi, İstanbul Üniversitesi].
Subaşı, M., & Okumuş, K. (2017). Bir araştırma yöntemi olarak durum çalışması. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(2), 419-426.
Suspended Coffees. (t.y.). About Suspended Coffees. https://suspendedcoffees.com/
Neumann, I. B. (2008). Discourse analysis. In Qualitative methods in international relations: A pluralist guide (61-77). London: Palgrave Macmillan UK.
Uğur, İ. D., & Saylık, A. (2025). Nitel Verilerin Analizinde Kavram Bunalımı: Teorik Bir Çözümleme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1), 299-316.
Van Lange, P. A. M., Otten, W., De Bruin, E. M. N., & Joireman, J. A. (1997). Development of prosocial, individualistic, and competitive orientations: Theory and preliminary evidence. Journal of Personality and Social Psychology, 73(4), 733–746. https://doi.org/10.1037/0022-3514.73.4.733
Varol, M. Ç., & Varol, E. (2020). Postmodern tüketime postmodern bir yanıt: Paylaşım ekonomisi. Asya Studies, 4(12), 128-141. https://doi.org/10.31455/asya.700157
White, K., Habib, R., & Hardisty, D. J. (2019). How to SHIFT consumer behaviors to be more sustainable: A literature review and guiding framework. Journal of Marketing, 83(3), 22-49. https://doi.org/10.1177/0022242919825649
Yıldız, S. (2020). Yemeğin toplumsal işlevleri ve Türk yemek adetleri. N. Çetinkaya (Ed.), Yemek, kültür ve toplum içinde (ss. 361-391). Nobel Akademik Yayıncılık.
Yıldırım, A., ve Simsek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (Genişletilmiş 10 Baskı). Seçkin Yayıncılık.
Yücel, G. (2022). Türkiye’de gıda güvencesi. Garanti BBVA. https://www.garantibbvainvestorrelations.com

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İşletme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Adem Uysal ^*
0000-0001-7381-3852
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

26 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2026

Kabul Tarihi

21 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 27 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1945109

IZ

https://izlik.org/JA75KC29NP

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Uysal, A. (2026). PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27(3), 1107-1132. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1945109

AMA

1.Uysal A. PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 2026;27(3):1107-1132. doi:10.37880/cumuiibf.1945109

Chicago

Uysal, Adem. 2026. “PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 27 (3): 1107-32. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1945109.

EndNote

Uysal A (01 Temmuz 2026) PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 27 3 1107–1132.

IEEE

[1]A. Uysal, “PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, c. 27, sy 3, ss. 1107–1132, Tem. 2026, doi: 10.37880/cumuiibf.1945109.

ISNAD

Uysal, Adem. “PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 27/3 (01 Temmuz 2026): 1107-1132. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.1945109.

JAMA

1.Uysal A. PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 2026;27:1107–1132.

MLA

Uysal, Adem. “PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, c. 27, sy 3, Temmuz 2026, ss. 1107-32, doi:10.37880/cumuiibf.1945109.

Vancouver

1.Adem Uysal. PROSOSYAL DAVRANIŞLARIN UYGULAMADAKI YANSIMALARI: HBT ASKIDA YEMEK KAMPANYASI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 01 Temmuz 2026;27(3):1107-32. doi:10.37880/cumuiibf.1945109